Bipolar ile Depresyon Arasındaki Fark Nedir?

Klasik bir majör depresyon tablosunda kişi mutsuzluk, enerjisizlik ve umutsuzluk girdabındadır. Bipolar bozukluk yaşayan bir birey de atak döneminde tam olarak bu aynı dibe vuruşu (çökkünlüğü) deneyimler. Peki bu kadar net örtüşen iki hastalığın, Ankara Eryaman bipolar değerlendirme süreci sırasında neden çok keskin (farklı) ele alınması gerekir?

1. Zıt Kutbun (Mani) Varlığı

Tek uçlu (unipolar) depresyonda hastanın duygu durumu asla "normalin üstüne" (koma derecesinde coşkulu) sıçramaz. Arada bir yüzü gülse de genel bir çökkünlük hakimdir. Halbuki bipolar bozukluktaki danışanın geçmiş öyküsünde muhakkak bir mani veya hipomani (yüksek enerji/taşkınlık) dönemi yatmaktadır. "Bir dönem çok enerjik oluyorum, günlerce uyumuyorum ama sonra haftalarca hiçbir şey yapmak istemiyorum yataktan çıkamıyorum" diyorsanız; hekiminiz beynin biyolojik sarkaçında "bipolar" spektrumunu arayacaktır.

2. Klinik Ayrımdaki En Büyük Zorluk: Hipomaniyi Unutmak

Psikiyatri uzmanlarına gelen hastaların büyük çoğunluğu "Hocam çok mutsuzum, depresyondayım" diyerek gelir. Ancak bir kişi çok enerjik hissettiğinde (az uyuyup çok konuştuğunda) asla "Ben hastayım, aşırı neşeliyim doktora gideyim" demez (Bkz. hipomani belirtileri). Bu yüzden, hastanın bipolar genetiği gizli kalabilir. Eğer uzman hekim bunu klinik öyküleme ile (geçmişinize dair hassas sorularla) deşmezse tedavi stratejisinde eksik kalabnilir.

3. Neden Ayrım Yapmak Zorunludur? ("Switch" Tehlikesi)

İki hastalığın farmakolojik yaklaşımları (kullanılan stratejiler) birbirinden son derece farklıdır. Sırf mutsuz diye, bipolar olan ancak doktoruna mani geçmişinden bahsetmeyen bir yetişkine "sadece salt depresyon hedefli (antidepresan)" terapi / tıbbi seyir uygulandığında; beynin kimyası aniden o çok sinsi "mani" (patlama) dönemine aşırı hızlı tetiklenebilir. "Switch (anahtar atması / evre atlaması)" dediğimiz bu tablo, kişinin bütün dengesini, maddi varlığını veya mesleğini kaybetmesine sebebiyet verecek bir dürtüselliğe sürükler.

4. Aile Öyküsünün Rolü

Klasik depresyon daha çok strese (hayat olaylarına) veya genel bir anksiyete (kaygı ve evhamlar) baskısına bağlı olsa da; bipolar rahatsızlık organik (biyolojik, genetik) altyapısı çok daha güçlü bir tablodur. Yakın ailenizdeki bireylerin benzer coşku/çöküş duygudurum dalgalanmaları döngüsüne sahip olması, sizin teşhis profilinizi farklı bir kulvara oturtur.