Sosyal Anksiyete (Sosyal Fobi) Nedir?

"Herkes bana bakıyor, rezil olacağım, yanlış bir şey söylersem benimle alay edecekler..." Zihinde sürekli dönen bu yargı sistemi sosyal fobi veya profesyonel adıyla Sosyal Anksiyete Bozukluğu'na dair güçlü hislerden oluşmaktadır.

Sosyal anksiyete; kişinin basit utangaçlığının, iletişim eksikliğinin çok ötesindedir.Anksiyetenin klinik olarak hayat enerjisini en sinsi şekilde emen ve kişiyi yalnızlığa hapseden yüzlerinden birisidir. Daha yakından inceleyeceğimiz detaylarıyla bu tabloya yakından bakalım.

Sosyal Anksiyete Nedir?

Sosyal anksiyete (sosyal fobi); bireyin sosyal ortamlarda, performans sergilemesi gereken durumlarda veya dikkatlerin üzerinde toplandığı zamanlarda yoğun bir kaygı (endişe / korku) hissetmesi durumudur. Temel düşünce, "başkaları tarafından olumsuz değerlendirilme, eleştirilme, küçük düşme, utandırıcı bir hata yapma" korkusudur.

İçinden çıkamadıkları "Ya olursa" döngüleri aslındasürekli kaygı halinin belirli odaklara yoğunlaşmış şablonlarındakien belirgin mekanizmalarından biridir.

Sosyal Anksiyete Belirtileri

Belirtiler genellikle korkulan bir soysal durum tetiklendiğinde —ya da bazen günler/haftalar öncesinden beklenti ankstiyetesiyle— kendini gösterir:

• Bedensel: Yüzde kızarma, terleme, ellerin titremesi (özellikle çay/kahve tutarken), sesin titremesi, bağırsak rahatsızlıkları / mide bunaltısı, kalp çarpıntısı.
• Düşünsel: Zihinde her konuşmanın / davranışın tekrar tekrar en kötü, rezil edici senaryoyla canlandırılması, aşırı düzeyde yetersizlik hissi.
• Davranışsal: Korkulan o ortamdan uzak durma çabası (Kaçınma) ya da oradan kaçamadığı zamanlarda büyük bir panik duygusuyla (Panik Atak benzeri bedensel yoğun sarsılmalar) süreyi katlanarak geçirmesi.

Günlük Yaşam ve İş / Okul Hayatına Etkileri

Sosyal fobinin asıl zorlayıcı tarafı işlevselliktir. Hastalar aslında oldukça zeki ve başarılı olmalarına rağmen "sunum yapamamak, yöneticilerle / yetili figürlerle görüşmekten kaçmak" yüzünden hak ettikleri kariyere / akademiye varamazlar. Sınıfta hiçbir soruyu (cevabı bildikleri halde) yanlış olup alay edilme korkusuyla sormazlar. Zamanla bu durum bir depresyona / tükenmişliğe dönüşebilir.

Kaçınma Davranışları

Belirli telefonlara çıkmamak, gelen davetlere / düğünlere bahaneler üreterek gitmemek, yeni ortamlara veya restoranlara girmekten korkmak, hatta bazı bireylerde (gözlemlendiğini düşünerek) toplum içinde yemek yiyememe, toplu tuvaletlere girememe gibi durumlar sosyal fobiye ait "kaçınma" unsurlarıdır. Kaçındıkça rahatlayan beynimiz aslında bir sonraki sefere "Korktuğun o ortama gitmemek en iyisi" diyerek korkumuzu ve yalnızlığımızı besler.

Ne Zaman Destek Düşünülmeli?

Bireyler toplum içinde eleştirilmeme kalkanına sığınarak potansiyellerinden vazgeçmeye başlıyorsa, insanlarla aralarına örülen duvar kalınlaşmakta ise bir psikiyatri uzmanının klinik görüşme yardımıyla değerlendirilmesi kaçınılmazdır. Eğer korkunuz bir sınava dair spesifik veya sunuma dair özel bir konu değil de, gündelik selamlaşmalarınıza ve mesai molanıza (yemekhane) dek etki ettiyse mutlaka psikiyatri görüşü düşünmelisiniz.

Ankara Eryaman'da Sosyal Anksiyete Yaşayan Kişiler İçin Değerlendirme Süreci

Eryaman, Batıkent, Etimesgut ve çevre semtlerde ikamet eden kişiler için Uzm. Dr. Abdullah Maraş (Tıp Dr.), kişinin hikayesini birebir dikkatle irdelediği kliniğinde (Ankara Eryaman - Altay Mh.) sosyal anksiyete, kapsamlı kaygı tablosu ve utangaçlığın ayırt edilmesi işlemini (değerlendirmesini) sunmaktadır. Modern tıbbi / klinik uygulamalar eşliğinde hastalar, potansiyellerini sosyal fobi denilen o duvarı yıkarak daha rahat sergileyebilecekleri adımları hekim eşliğinde planlama fırsatı bulurlar.